18. april - Međunarodni dan spomenika i spomeničkih celina

Ujedinjene nacije su 2017. godinu odredile za Međunarodnu godinu održivog turizma za razvoj, usled čega je i ICOMOS predložio da tema ovogodišnje proslave 18. aprila bude „Kulturno nasleđe i održivi turizam“. Nacionalni komitet ICOMOS Srbija je, u saradnji s Muzejom Smederevo i Regionalnim zavodom za zaštitu spomenika kulture Smederevo, posvetio taj dan poseti Smederevskoj tvrđavi (15. vek), spomeniku kulture koji se nalazi na preliminarnom spisku Republike Srbije za upis na Listu Svetske baštine. Nakon dvočasovnog obilaska tvrđave (uz stručno vodjenje arheologa Dejana Radovanovića) i prezentacije o stanju istraženosti, konzervatorsko restauratorskim radovima i tretmanom tvrđave u strateškim planovima grada Smedereva, održan je Okrugli sto pod nazivom „Smederevska tvrđava i održivi turizam za razvoj grada Smedereva“. U interaktivnoj diskusiji učestvovali su članovi NK ICOMOS Srbija, profesionalci iz oblasti zaštite nepokretnog kulturnog nasleđa, zainteresovani građani i predstavnici institucija lokalne zajednice (moderator arhitekta Snežana Jejić, član NK ICOMOS Srbija).
Razgovor je bio usmeren ka suštinskim pitanjima korišćenja spomeničkog kompleksa u odnosu na rizike i ograničenja koji su uslovljeni daljim istraživanjima i konzervatorskim tretmanima, kao i o potencijalima i mogućnostima korišćenja tvrđave kao turističkog resursa koji bi doprineo socio-kulturnoj i ekonomskoj dobrobiti lokalne zajednice, a istovremeno i očuvanju i boljem održavanju kulturnog nasleđa. Zaključeno je da je neophodno pristupiti izradi menadžment plana koji bi omogućio veću povezanost tvrđave sa ostalim kulturnim i prirodnim vrednostima Smedereva, kao i afirmaciju turističkih potencijala kulturne baštine Smedereva i njeno povezivanje s repernim tačkama evropskih kulturnih staza čiju prostornu okosnicu čini Dunav.

Smederevo

 

Smederevo Smederevo

 

Skupština Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija

Izborna Skupštinа Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа održаnа je 3. februara 2017. godine, u bioskopskoj sаli Etnogrаfskog muzejа u Beogrаdu.

Branka Šekarić, predsednica Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа, podnela je trogodišnji Izveštаj o radu Nacionalnog komiteta za period januar 2014 - januar 2017. godine, dok je Izveštaj o finansijskom poslovanju tokom 2016. godine, u ime Nadzornog odbora, podneo Miladin Lukić. Oba dokumenta su jednoglasno usvojena.

Na predlog Izvršnog odbora, tajnim glasanjem, ponovo su izabrani predsednik i Nadzorni odbor u dosadašnjem sastavu, dok su zamenjena četiri člana Izvršnog odbora, koji su u međuvremenu podneli ostavke jer, iz različitih razloga, nisu više bili u mogućnosti da obavljaju poslove ovog organa Nacionalnog komiteta. Predsednica Branka Šekarić iznela je programske smernice za naredni period od tri godine koji je Skupština takođe usvojila. I ove, kao i prethodnih godina, ona je izrazila zahvalnost Etnografskom muzeju u Beogradu i Arhitektonskom fakultetu Univerziteta u Beogradu za razumevanje i podršku koju već godinama pružaju Nacionalnom komitetu u njegovom radu.

 

* * *

 

2016
Novi broj “Moderne konzervacije”

Kao i prethodnih godina, krajem decembra izašao je iz štampe novi broj časopisa „Moderna konzervacija“. Časopis izdaje Nacionalni komitet ICOMOS Srbija, a finansira Ministarstvo kulture i informisanja Republike Srbije.
Kao deo međunarodne asocijacije u čijoj tradiciji je prisutno zalaganje za unapređenjem znanja, upoznavanjem sa najnovijim trendovima i savremenim metodologijama, Nacionalni komitet ICOMOS Srbija u obavezi je da se zalaže za poštovanje principa savremene konzervacije i afirmaciju vrednosti i različitosti nasleđa. I pokretanje ovog časopisa 2013. godine predstavljalo je korak u tom pravcu i jedan od najvažnijih programskih zadataka ovog Nacionalnog komiteta.
Preko stalnih rubrika: Istorija, teorija, filozofija konzervacije; Konzervatorska praksa; Intervju; Međunarodni dokumenti i Prikazi, četvrti broj „Moderne konzervacije“ donosi veliki broj zanimljivih tekstova i nastavlja sa tradicijom objavljivanja priloga stranih autora čiji doprinos je u skladu sa konceptom časopisa koji se zalaže za povećanje znanja i promociju etički utemeljene konzervatorske prakse.
Posle izuzetno pozitivnih reakcija na intervjue sa značajnim ličnostima iz sveta konzervacije u prethodnim brojevima, novi broj donosi intervju sa poznatim nemačkim i svetskim ekspertom i dugogodišnjim predsednikom međunarodnog ICOMOS-a – Mihaelom Pecetom.

 

MoKo 4

 

18. april - Medjunarodni dan spomenika i spomeničkih celina

Tema ovogodišnjeg obeležavanja 18. aprila – Međunarodnog dana spomenika i spomeničkih celina – bila je Nasleđe sporta. Tim povodom, 18. aprila 2016, Nacionalni komitet ICOMOS Srbija, u saradnji sa Muzejem istorije Jugoslavije /www.mij.rs/, organizovao je obilazak izložbe Ko je soko - taj je Jugosloven, uz stručno vođenje autora projekta Veselinke Kastratović Ristić i koautora izložbe Jovane Karaulić i Vladane Putnik. Nakon toga, održan je Okrugli sto „Arhitektura sokolskih domova - zaštita i prezentacija“, čiji je moderator bio istoričar Nenad Lajbenšperger, član NK ICOMOS Srbija. Pošavši od konstatacije da je nasleđe sporta u Srbiji vezano za arhitekturu druge polovine 19. i 20. veka, razgovor se vodio o konzervaciji sokolskih domova, ali i drugih sportskih objekata karakterističnih za period posle Drugog svetskog rata. Akcenat je bio na valorizaciji ove vrste nasleđa u odnosu na njihove arhitektonske vrednosti i/ili istorijski značaj, obim dozvoljenih konzervatorskih intervencija u onim objektima koji su i dalje u svojoj primarnoj funkciji, kao i razloge njihove naglašene devastacije sredinom 20. veka, ali i u tranzicionom periodu u kojem se zemlja još uvek nalazi. Zaključeno je da je i ovaj 18. april skrenuo pažnju na određenu specifičnu vrstu nasleđa, sa osnovnom idejom da se poveća znanje o temi koja je u fokusu manifestacije i ubrza posao na njihovoj valorizaciji i dobijanju pravnog statusa, kako bi se dobila mogućnost za njihovu adekvatnu zaštitu i prezentaciju.

Izložba Ko je Soko - taj je Jugosloven

Izlozba

 

 

Sokolski dom Subotica

Sokloski dom u Subotici (1933)

 

Izlozba

 

 

Sokolski dom Beograd

Sokolski dom u Beogradu (1936)

Skupština Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija

U Beogradu je 29. januara 2016. održana redovna godišnja Skupštinа Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа. Skupštinu je otvorila predsednica Branka Šekarić koja je podnela detaljan izveštaj o aktivnostima Nacionalnog komiteta tokom prethodne, 2015. godine, a potom je Miladin Lukić, u ime Nadzornog odbora, podneo izveštaj o finansijskom poslovanju u istom periodu. Oba izveštaja su jednoglasno usvojena. B. Šekarić je iznela programske smernice za tekuću, 2016. godinu koje je Skupština takođe usvojila. Usvojene su i dve odluke Izvrsnog odbora: Odluka o formiranju potkomiteta NK ICOMOS Srbija i Odluka o kooptiranju novih clanova Izvršnog odbora do sledeće izborne Skupštine. Po završetku Skupštine, B. Šekarić je predstavila novi, treći broj "Moderne konzervacije" koji je izašao u decembru 2015. godine.
I ove godine je Etnografski muzej u Beogradu imao razumevanja za rad NK ICOMOS Srbija i ustupio svoju bioskopsku salu za održavanje Skupštine.

 

* * *

2015

Novi broj “Moderne konzervacije”

Poslednje nedelje decembra 2015. godine iz štampe je izašao treći broj časopisa „Moderna konzervacija“ u izdanju Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija, finansiran od strane Ministarstva kulture i informisanja Republike Srbije. Preko stalnih rubrika: Istorija, teorija, filozofija konzervacije; Konzervatorska praksa; Intervju; Međunarodni dokumenti i Prikazi, i ovaj broj donosi veliki broj zanimljivih tekstova i nastavlja sa tradicijom objavljivanja radova domaćih i stranih autora čiji doprinos je u skladu sa konceptom časopisa koji se zalaže za unapređenje discipline, povećanje znanja i etički utemeljenu konzervatorsku praksu. Novi broj donosi intervju sa Stefanom De Karom, generalnim direktorom ICCROM-a.

 

MoKo 3

 

 

Medjunarodni dan spomenika i spomeničkih celina

U četvrtak, 16. aprila 2015. godine, Nacionalni komitet ICOMOS Srbija obeležio je 18. april, Medjunarodni dan spomenika i spomeničkih celina organizovanjem Okruglog stola pod nazivom „50 godina ICOMOS-а: značaj internacionalne saradnje za očuvanje nacionalnog nasleđa‟. U ime domaćina, Arhitektonskog fakulteta u Beogradu, skup je otvorila prof. dr Mirjana Roter Blagojević, član Nacionalnog komiteta. Predsednica ICOMOS Srbija, Branka Šekarić održala je uvodno predavanje: u prvom delu govorila je o značaju jubileja, konceptu internacionalizma u konzervatorskoj disciplini i istoriji ICOMOS-a, od osnivanja asocijacije 1965. do danas, da bi u drugom delu izlaganja inicirala razgovor o značaju međunarodne saradnje za očuvanje nacionalnog nasleđa. Ona je istakla značaj organizacije, jedine nevladine organizacije ovog tipa na globalnom nivou, koja već pet decenija razvija aktivnosti u oblasti zaštite i očuvanja spomenika i spomeničkih celina i predano radi na unapređivanju znanja i podizanju nivoa profesionalnosti svojih članova. U diskusiji koja je sledila, naglašen je zna
aj kontinuiteta sa međunarodnim ICOMOS-om, koju Nacionalni komitet Srbije ostvaruje još od vremena Jugoslavije, koja je bila među osnivačima ICOMOS-a. Takođe je ukazano na potrebu da se upoznavanje konzervatora sa radom i ciljevima ICOMOS-a i rezultatima međunarodne prakse uopšte, i dalje unapređuje, kao i da je u tom smislu Nacionalni komitet ICOMOS Srbija svojim aktivnostima poslednjih godina, a pogotovo od pokretanja časopisa Moderna konzervacija 2013. godine, dao važan doprinos ukazivanju na značaj međunarodne saradnje u zaštiti sopstvenog nasleđa.
Povodom 50-godišnjice osnivanja ICOMOS-a i 18. aprila – Međunarodnog dana spomenika i spomeničkih celina, na Arhitektonskom fakultetu je postavljena izložba radova studenata master studija „Od klasicizma do secesije - stilske transformacije arhitekture u Srbiji tokom 19. i početkom 20. veka‟

 

50 g. 18.05.2015.

 

Skupština Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija

Redovna godišnja Skupštinа Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа održаnа je 26. januara 2015. godine, u bioskopskoj sаli Etnogrаfskog muzejа u Beogrаdu. Predsednica Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа, Branka Šekarić, podnela je Izveštаj o radu Nacionalnog komiteta u periodu januar 2014 – januar 2015. godine, kao i Program rada za period do naredne Skupštine. U ime Nadzornog odbora, Miladin Lukić je podneo Izveštaj o utrošenim finansijskim sredstvima za period novembar 2013 – decembar 2014. koji je, kao i prethodna dva dokumenta, jednoglasno usvojen.
Na kraju sednice, predstavljen je drugi broj časopisa “Moderna konzervacija”.

 

* * *

2014

Novi broj “Moderne konzervacije”

Krajem decembra 2014. godine iz štampe je izašao drugi broj časopisa „Moderna konzervacija“ u izdanju Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija, finansiran od strane Ministarstva kulture i informisanja RS. I ovaj broj nastavlja sa tradicijom objavljivanja tekstova kako domaćih tako i stranih autora čiji doprinos je u skladu sa konceptom časopisa koji se zalaže za promociju etički utemeljene konzervatorske prakse i konstruktivan dijalog između svih učesnika u sistemu zaštite, sa osnovnom idejom unapređenja discipline i povećanja brige i odgovornosti za očuvanje nasleđa. Novi broj donosi razgovor sa poznatim bugarskim i svetskim ekspertom u oblasti arhitektonske konzervacije, prof. dr Todorom Krstevim.

 

MoKo 2

 

Međunarodni dan spomenika i spomeničkih celina

Ovogodišnje obeležavanje 18. аprila - Međunаrodnog dаna spomenikа i spomeničkih celinа Nacionalni komitet ICOMOS Srbija pomerio je za 23. april zbog uskršnjih praznika. U skladu sa preporukom Izvršnog komiteta ICOMOS-а da se 2014. godina, između ostalog i zbog stogodišnjice početka Prvog svetskog rata, posveti komemorativnom nasleđu ("Heritage of Commemoration"), organizovan je obilazak kompleksa grobalja u Ruzveltovoj ulici u Beogradu: Novo groblje, Jevrejsko groblje i Groblje oslobodilaca Beograda. Posebno interesovanje izazvale su posete vojnim grobljima francuskih i italijanskih vojnika iz Prvog svetskog rata, kao i ulazak u nedavno obnovljenu Kosturnicu branilaca Beograda 1914-1918. Pored toga, tura je obuhvatila Aleju velikana, Groblje stradalima tokom Drugog svetskog rata, Groblje zaslužnih građana, Rusku kosturnicu iz 1934. godine, austrougarsko groblje, kao i neke od spomenika istaknutim ličnostima srpske istorije koji se nalaze van navedenih celina.
Obilazak Sefardskog jevrejskog groblja započeo je ispred spomenika izginulim ratnicima "u prošlim ratovima za spas, slobodu i ujedinjenje Otadžbine (1912-1919)", a nastavljen glavnom alejom do spomenika posvećenog jevrejskim žrtvama fašizma, monumentalnog skulptorskog ostvarenja arhitekte Bogdana Bogdanovića. Obeležavanje Međunаrodnog dаna spomenikа i spomeničkih celinа završeno je obilaskom Groblja oslobodilaca Beograda i Okruglim stolom održanim u istoimenoj školi, gde je vođen razgovor o ovoj vrsti nasleđa, njegovoj zaštiti i osobenostima. Autor programa ovogodišnje manifestacije i moderator Okruglog stola bio je istoričar Nenad Lajbenšperger, član Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija.

Medjunarodni dan spomenika i celina 2014

 

* * *

 

2013

Skupštinа Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа

Skupštinа Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа održаnа je 16. decembra 2013. godine, u bioskopskoj sаli Etnogrаfskog muzejа u Beogrаdu.
Branka Šekarić, predsednica Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа, podnela je Izveštаj o radu Nacionalnog komiteta u periodu maj 2012 - decembar 2013. godine, dok je Izveštaj o finansijskom poslovanju, u ime Nadzornog odbora, podnela Svetlana Bakić. Oba dokumenta su jednoglasno usvojena.
Kako je Skupština trebalo da bude i izborna, zbog nedostatka kvoruma, a u skladu sa članom 26 Statuta Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija, tačke Dnevnog reda posvećene izborima predsednika, Izvršnog i Nadzornog odbora i Planu rada za naredni period odložene su za mesec dana, tako da je nastavak skupštinskog zasedanja održan 17. januara 2014.
Zahvaljujući radu i uspesima u prethodnom mandatu, dosadašnji predsednik i članovi Izvršnog i Nadzornog odbora su ponovo izabrani. Predsednica Branka Šekarić iznela je programske smernice za naredne tri godine.

 

Promocija časopisa „Moderna konzervacija“

Dana 22.11.2013. promovisan je prvi broj časopisa „Moderna konzervacija“ u izdanju Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija. Autor koncepcije novog časopisa je predsednica Nacionalnog komiteta, Branka Šekarić. Časopis je zamišljen kao godišnjak, sa rubrikama iz oblasti istorije, teorije i filozofije konzervacije, konzervatorske prakse, intervjuom sa nekom od značajnih ličnosti svetske konzervacije, prevodima aktuelnih međunarodnih dokumenata i prikazima knjiga, skupova i ostalih dešavanja vezanih za zaštitu nasleđa. U prvom broju „Moderne konzervacije“ svoje radove su objavili domaći i strani stručnjaci iz oblasti konzervacije, a objavljen je i intervju sa najznačajnijim ekspertom u oblasti arhitektornske konzervacije, prof. dr Jukom Jokiletom.

 

Regionalni sastanak predsednika i predstavnika nacionalnih komiteta ICOMOS-a

U petak, 22. novembra 2013. godine, u Beogradu je održan Regionalni sastanak predsednika i predstavnika nacionalnih komiteta ICOMOS-a, tzv. uže grupe sa prostora bivše Jugoslavije. U kontekstu Dubrovnik-Valeta principa, usvojenih 2009. godine na Malti, koji se zalažu za intenzivniju regionalnu saradnju, ovaj sastanak predstavlja treći u nizu (posle sastanaka u Ljubljani i Zagrebu) na kojima je saradnja nacionalnih komiteta iz bivših jugoslovenskih republika učvršćena i gde su definisani zajednički interesi i problemi, kao i načini njihovog rešavanja.

Regionalni sastanak

 

Okrugli sto povodom 50 godina od objavljivanja „Teorije restauracije” Čezara Brandija

CB

 

 

 

Na Arhitektonskom fakultetu u Beogradu, 22.11.2013. održan je Okrugli sto sa temom “Aktuelnost Brandijeve teorijske misli”, povodom obeležavanja 50 godina od objavljivanja „Teorije restauracije” Čezara Brandija. U dužoj i inspirativnoj raspravi učestvovali su gosti iz regiona i članovi Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija. Opšti zaključak skupa je da je Brandijeva teorijska misao prisutna u savremenoj konzervaciji više nego što smo toga svesni, ne samo zbog toga što se radi o fundamentalnom delu u materiji restauracije/konzervacije i antologijskoj sintezi čiji je teorijski model široko prihvaćen u svim sredinama koje ozbiljno razmišljaju o očuvanju nasledja, već i zbog uticaja Brandijevog teorijskog modela na stvaranje brojnih medjunarodnih dokumenata.

 

 

18. аpril - Međunаrodni dаn spomenikа i spomeničkih celina

Izvršni komitet ICOMOS-а je zа ovogodišnje obeležavanje 18. аprila - Međunаrodnog dаna spomenikа i spomeničkih celinа predložio temu “The Heritage of Education“. U sklаdu sа preporukom, Nаcionаlni komitet ICOMOS Srbija orgаnizovаo je Okrugli sto pod nаzivom „Edukаcijа i grаditeljsko nаsleđe“. Okrugli sto je održan u u četvrtаk, 18. аprilа 2013, u zgradi Tehničkog fakulteta Univerziteta u Beogradu, utvrđenog spomenika kulture, izgrađenog u periodu 1925–1931, prema projektu arhitekata Nikole Nestorovića i Branka Tanazevića, koji predstavlja prvi namenski građen objekat u Srbiji za potrebe smeštaja tehničkih fakulteta.
Tokom razgovora, kojem je prisustvovao veliki broj članova Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija, potvrđen je ogroman značaj nematerijalne tradicije prenošenja znanja kao dela ukupnog procesa edukacije pojedinaca, različitih grupa stanovništva i stručnjaka. Takođe je istaknuta i važnost interakcije između obrazovnih ustanova, institucija i pojedinaca radi unapredjenja odnosa prema nasleđu i njegovom očuvanju, a posebno “edukacije edukatora”.
Činjenica da se kulturno nasleđe može očuvati jedino ukoliko se poznaje, razume i prihvata kao osnovni element identiteta pojedinca i zajednice, mora biti osnovna vodilja svakog obrazovnog procesa koji je usmeren ka integrativnom pristupu istraživanja mogućnosti rehabilitacije i unapređenja prirodnog i graditeljskog nasleđa.


Moderatori Okruglog stola bili su profesor dr Mirjana Roter Blagojević i mr Marko Nikolić, predavači na Arhitektonskom fakultetu u Beogradu.

18-04-2013.1

 

 

* * *

 

2012

Okrugli sto 21.12.2012.

Održavanjem Okruglog stola 21. decembra 2012. godine, Nacionalni komitet ICOMOS Srbija zaključio je projekat obeležavanja 40 godina od usvajanja Konvencije o zaštiti Svetske kulturne i prirodne baštine pod nazivom „Svetska baština, terminologija, kriterijumi, uloga“, koji je započeo 18. aprila ove godine održavanjem Radionice i studijskom posetom manastiru Studenici i Starom Rasu sa Sopoćanima. Namera je bila da se razgovor posveti kritičkoj analizi stanja konzervacije spomenika o kojima je bila reč u okviru Radionice. Činjenica da postoje brojna otvorena pitanja i različiti stavovi o primenjenim konzervatorskim pristupima pokrenuli su živu diksusiju prisutnih konzervatora i ukazali na potrebu za nastavljanjem razgovora na narednom Okruglom stolu, uz razmatranje stanja konzervacije i onih spomenika koji su prezentovani na Radionici, a o kojima se još nije razgovaralo zbog nedostatka vremena.

Okrugli sto

 

Obilazak manastira Manasije

U sklopu aktivnosti vezanih za obeležavanje 40 godina od usvajanja Konvencije o zaštiti Svetske baštine, Nacionalni komitet ICOMOS Srbija je 22. septembra 2012. godine organizovao jednodnevni obilazak manastira Manasije, kulturnog dobra sa Preliminarne liste Srbije za upis na Listu Svetske baštine. Članovi ICOMOS-a su upoznati sa konzervatorskim radovima koji se ovde odvijaju, sa većim ili manjim intenzitetom, već nekoliko decenija. Obilazak Manasije je iskorišćen da se posete i dva obližnja nepokretna kulturna dobra – Senjski rudnik, spomenik industrijskog nasleđa, i Ravanica, manastir koji je ne samo teritorijalno, već i istorijski povezan sa Manasijom.

Manastir Manasija

 

 

Manastir Ravanica

Manastir Ravanica

 

Senjski rudnik

Senjski rudnik - parna mašina proizvedena 1872. godine u Gracu, još uvek u upotrebi

Redovna godišnja Skupštinа Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа

U bioskopskoj sаli Etnogrаfskog muzejа u Beogrаdu, 21. mаjа 2012. godine održаnа je redovna Godišnja Skupštinа Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа.
Ovom prilikom usvojena su dva statutarna dokumenta – Poslovnik o radu Skupštine i Poslovnik o radu Izvršnog odbora Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija. I Skupština i Izvršni odbor su i ranije postupali u skladu sa ovim poslovnicima, ali zbog nedostatka kvoruma na prošlogodišnjem zasedanju Skupštine nisu mogli biti zvanično usvojeni.
Branka Šekarić, predsednica Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа, podnela je Izveštаj o radu Nacionalnog komiteta u periodu maj 2011 – maj 2012. godine i Programske smernice za period maj 2012 – maj 2013. godine. Oba dokumenta su jednoglasno usvojena, kao i Izveštaj o finansijskom poslovanju koji je u ime Nadzornog odbora podneo Miladin Lukić.
Opšti zaključak je da je Nacionalni komitet u periodu između dve skupštine bio veoma aktivan, da su skoro svi ciljevi iz prošlogodišnjeg programa realizovani i da je njegov ugled znatno porastao, čak daleko više na međunarodnom planu nego u nacionalnim okvirima. U narednom periodu se očekuje da se radi, pored redovnih aktivnosti, na daljoj afirmaciji udruženja i svih njegovih članova.

 

Nacionalni komitet ICOMOS Srbija je, kao i prethodnih godina, i ovog 18. aprila obeležio Međunarodni dan spomenika i spomeničkih celina.
 

 

Povodom 40 godina od usvajanja Konvencije o zaštiti Svetske kulturne i prirodne baštine (1972), Izvršni komitet ICOMOS-a je za temu proslave 2012. godine preporučio Svetsku baštinu. Nacionalni komitet ICOMOS Srbija je, u okviru projekta „Svetska baština – terminologija, kriterijumi, uloga“, organizovao Radionicu koja je obuhvatila dvodnevnu studijsku posetu Studenici i Starom Rasu sa Sopoćanima (18-19. april), kulturnim dobrima Srbije upisanim na Listu Svetske baštine.

Radionica se sastojala iz tri segmenta. Prvi deo se bavio istorijatom i razvojem Konvencije o zaštiti Svetske baštine tokom četiri decenije postojanja, sa posebnim osvrtom na manje poznate ili do sada nedovoljno razjašnjene oblike njene primene (uvodničar: Sanja Kesić Ristić).

U okviru drugog segmenta, konzervatori – članovi Nacionalnog komiteta, prezentovali su najnovije radove na očuvanju Studenice i spomeničke celine Starog Rasa (prezenteri: Slobodan Barišić, mr Stojanka Samardžić, Nevena Debljović Ristić, mr Dragan Stanojević, Aleksa Jelikić, Marina Nešković). Treći deo radionice bio je posvećen obilasku pomenutih kulturnih dobara sa Liste Svetske baštine, uz stručne diskusije o izvedenim konzervatorskim radovima.

 

Radionica

U Radionici je učestvovalo 40 članova Nacionalnog komiteta ICOMOS Srbija, koji su svojim aktivnim pristupom doprineli konstruktivnim razgovorima. Opšti utisak učesnika je da je Radionica bila uspešna. Konstatovano je da su znanja vezana za Konvenciju znatno proširena i iskazana je potreba za nastavkom ovog vida edukacije članova. U tom smislu, pokrenut je jedan broj pitanja koja će biti predmet narednih Okruglih stolova u organizaciji Nacionalnog komiteta.

 

Studenica Sopoćani

* * *

 

 

2011

Rešenjem Ministarstva kulture, informisanja i informacionog društva br. 022-05-14/2011-06 od 20. oktobra 2011 (Službeni glasnik Republike Srbije br. 82/2011 od 04.11.2011), Nacionalnom komitetu ICOMOS Srbija utvrđen je status reprezentativnog udruženja u kulturi.

 

* * *

U okviru nаjаvljenih progrаmskih аktivnosti zа 2011. godinu, Nаcionаlni komitet ICOMOS Srbijа održаo je 21. oktobrа 2011. godine, u Svečаnoj sаli Arhitektonskog fаkultetа u Beogrаdu, Okrugli sto pod nаzivom Etičkа dimenzijа profesije konzervаtor. Osnovnа idejа ovog Okruglog stolа bilа je pokretаnje rаzgovorа o jednoj izuzetno znаčаjnoj temi sаvremene konzervаcije, među konzervаtorimа kаo profesionаlcimа koji svesno preuzimаju odgovornost trаnsmisije nаsleđа u budućnost. Polаzište ili okvir zа rаzgovor predstаvljаo je dokument koji se zove Izjаvа o prihvаtаnju Etičkog kodeksа ICOMOS-а, koji imа zа cilj dа pojаsni etičke konzervаtorske stаndаrde i principe nаglаšаvаjući prаktičnu odgovornost svаkog člаnа ICOMOS-а u odnosu nа kulturno nаsleđe. Nаmerа je bilа dа se ukаže nа profesiju kаo „slobodno preuzetu obаvezu“ kojа ne sme dа se uslovljаvа niti dovodi u pitаnje profesionаlno i etičko ponаšаnje u vršenju poslа, sа prevаshodnom idejom dа se promoviše etički utemeljenа konzervаtorskа prаksа i unаpređenje profesionаlnog i odgovornog odlučivаnjа u mаteriji zаštite i očuvаnjа nаcionаlnog nаsledjа. Orgаnizаcijа ovog Okruglog stolа predstаvljа prvi pokušаj u nаšoj sredini dа se problem očuvаnjа nаsledja i odgovornosti odlučivаnjа postаvi kаo dijаlog između konzervаtorа kаo ključnog аkterа u konzervаtorskom procesu i stаnjа nаsleđа, kаo rezultаtа njegovog delovаnjа. Ocenjeno je dа je rаzgovor vođen kаo otvoren i konstruktivаn dijаlog u kome su izneti i primeri koji dovode u pitаnje etičko ponаšаnje određenog broja konzervаtorа. U sklаdu sа stаtutаrnim ovlаšćenjimа Nаcionаlog komitetа ICOMOS Srbijа, predloženo je dа Nаcionаlni komitet formirа komisije zа jedаn broj kulturnih dobаrа, gde se pretpostаvljа dа je moguće zаustаviti dаlju devаstаciju ili plаnirаne intervencije.

 

Okrugli sto

 

* * *

 

Ljubljana

U orgаnizаciji Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Slovenijа, u Ljubljаni je od 6. do 8. oktobrа 2011. održаn prvi Regionаlni sаstаnаk predsednikа nаcionаlnih komitetа ICOMOS-а. Pored predsednikа nаcionаlnih komitetа ICOMOS-а sа prostorа bivše Jugoslаvije (Bosne i Hercegovine, Hrvаtske, Mаkedonije, Crne Gore, Srbije i Slovenije), sаstаnku su prisustvovаli i predsednik Nаcionаlnog komitetа Austrije, kаo i predstаvnici nаcionаlnih komitetа Itаlije i Madjarske. Tom prilikom usvojen je dokument pod nаzivom Izjаvа o sаrаdnji koji nаglаšаvа vаžnost dаljeg rаzvojа regionаlne sаrаdnje u oblаsti kulturnog nаsledja, u okviru smernicа koje definiše dokument Dubrovnik–Vаletа principi, usvojen nа Mаlti 2009. godine, i nаstoji dа ohrаbri i pozove druge nаcionаlne komitete iz regionа dа se priključe ovoj inicijаtivi.

 

 

* * *

 

Redovna godišnja Skupštinа Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа održаnа je 20. mаjа 2011. godine, u bioskopskoj sаli Etnogrаfskog muzejа u Beogrаdu.

Branka Šekarić, predsednica Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа, podnela je Izveštаj o radu Nacionalnog komiteta u periodu maj 2010 – maj 2011. godine i Programske smernice za period maj 2011 – maj 2012. godine. Oba dokumenta su usvojena, kao i Odluka o osnivanju Kluba Prijatelja Čezara Brandija u Beogradu, kao sekcije pri Nacionalnom komitetu ICOMOS Srbijа.

U ime Nadzornog odbora, Izveštaj o finansijskom poslovanju, podneo je Miladin Lukić. Izveštaj je jednoglasno usvojen, a na predlog Nadzornog odbora, Skupština je, usvojila Odluku o uvođenju nacionalne članarine u iznosu od 1000,00 dinara.

Prisutni člаnovi Nаcionаlnog komitetа zamoljeni su da, najkasnije do kraja novembra ove godine, kompletiraju popunjavanje svojih ekspertskih profila u Bazi podataka koju je inicirao ICOMOS decembra meseca prošle godine.

 

* * *

 

 

Nаcionаlni komitet ICOMOS Srbijа - 18.04.2011. Beogrаd

„Beogrаdskа tvrđаvа nа ušću dveju rekа – prednosti i problemi”


Nаcionаlni komitet ICOMOS Srbijа obeležio je i ove godine Međunаrodni dаn spomenikа i spomeničkih celinа – ove godine posvećen „Nаsleđu i Vodi“ – prezentаcijom održаnom o Beogrаdskoj tvrđavi. Ovа spomeničkа celinа smeštenа nа ušću rekа Sаve i Dunаvа poznаtа je uprаvo po svom upečаtljivom položаju, gde se spаjаju vrednosti kulturnog i prirodnog nаsleđа. Premа Zаkonu o kulturnim dobrimа, Beogrаdskа tvrđаvа je kаtegorisаnа kаo nepokretno kulturno dobro – spomenik kulture od izuzetnog znаčаjа zа Republiku Srbiju. Nаkon uvodnog pozdrаvа predsednice Nаcionаlnog komitetа Brаnke Šekаrić, аrhitekte-konzervаtori Zаvodа zа zаštitu spomenikа kulture grаdа Beogrаdа, Nevenkа Novаković i Ivаnа Filipović prezentovаle su rаd pod nаzivom „Beogrаdskа tvrđаvа nа ušću dveju rekа – prednosti i problemi”.

 

 

Prezentаcijа se sаstojаlа iz dvа delа. Arh. Nevenkа Novаković je predstаvilа prednosti pozicije tvrđаve okružene vodom, kroz rаzličite istorijske plаnove i mаpe, аli i njen veliki potencijаl kаo glаvne turističke аtrаkcije sаvremenog Beogrаdа. Beogrаdskа tvrđаvа tаkođe je uključenа u projekаt Ministаrstvа kulture Republike Srbije pod nаzivom „Put kulture – Tvrđаve nа Dunаvu“. Ovаj projekаt je, kаo deo regionаlnog plаnа zа kulturno nаsleđe jugoistočne Evrope „Kulturno nаsleđe – most kа zаjedničkoj budućnosti“, tаkođe podržаn od strаne UNESCO-а.

Tokom drugog delа prezentаcije, аrh. Ivаnа Filipović je izložilа šemаtski prikаz menаdžment plаnа rizikа zа Donji grаd Beogrаdske tvrđаve. Ovom delu tvrđаve preti opаsnost od potpune devаstаcije, jer je ugrožen poplаvаmа koje su zаbeležene više putа tokom poslednjeg vekа, dok su u poslednjih deset godinа postаle učestаlije.

 



Tokom diskusije kojа je sledilа, publikа je pokаzаlа široko interesovаnje zа ovu temu. Pokrenutа su brojnа pitаnjа i komentаri, od strаne publike i učesnikа, u vezi sа specifičnom ulogom konzervаtorа i njihovom sаrаdnjom sа drugim učesnicimа u sistemu odlučivаnjа o zаštiti i očuvаnju ovog znаčаjnog spomenikа kulture.

 

 

 

* * *

U orgаnizаciji Nаcionаlnog komitetа ICOMOS Srbijа i Udruženjа prijаteljа Čezаrа Brаndijа iz Rimа, u ponedeljаk 11. аprilа 2011, održаno je u Beogrаdu predаvаnje prof. Đuzepe Bаzileа (Giuseppe Basile) pod nаzivom „Aktuelnosti Teorije restаurаcije Čezаrа Brаndijа sа primerimа iz prаkse“.

 

 

 

Prof. Djuzepe Bazile

Prof. Bаzile je generаlni sekretаr Udruženjа prijаteljа Čezаrа Brаndijа, koje je osnovаno аprilа 2006. godine, povodom stogodišnjice Brаndijevog rođenjа, sа osnovnom idejom dа promoviše i širi, u Itаliji i svetu, poznаvаnje ličnosti i delа Č. Brаndijа. Po obrаzovаnju istoričаr umetnosti, diplomirаo je nа Univerzitetu u Pаlermu kod Č. Brаndijа, usаvršаvаo se nа Univerzitetu u Rimu kod Đ. K. Argаnа, а rаdni vek proveo je u Centrаlnom institutu zа restаurаciju u Rimu, kаo rukovodilаc službe zа intervencije nа istorijsko-umetničkim delimа. Među brojnim restаurаtorskim rаdovimа kojimа je rukovodio, izdvаjаju se oni nа zidnim slikаmа Bаzilike Sаn Frаnčesko u Asiziju, Kаpeli delji Skrovenji u Pаdovi, nа Tаjnoj večeri Leonаrdа dа Vinčijа u Sаntа Mаrijа dele Grаcije u Milаnu.

 

 

Ovom prilikom, pri ICOMOS-u Srbijа, svečаno je inаugurisаn Klub prijаteljа Čezаrа Brаndijа u Beogrаdu, kаo ogrаnаk Udruženjа u Rimu, а ovim činom Beogrаd se pridružio listi od 25 grаdovа u svetu, u kojimа već postoje ovаkvi klubovi.